به گزارش روابط عمومی اداره‌کل کتابخانه‌های عمومی استان آذربایجان شرقی، کتابخانه‌های عمومی در رویکرد نوین خود، فراتر از کارکرد سنتی امانت و مطالعه کتاب، به‌عنوان مراکز فرهنگی و اجتماعی، نقش مؤثری در ارتقای آگاهی عمومی، توانمندسازی شهروندان، توسعه مهارت‌های فردی و تقویت ارتباطات اجتماعی ایفا می‌کنند. در همین راستا، کتابخانه مرکزی تبریز با طراحی و اجرای برنامه‌های متنوع متناسب با نیازها و علایق گروه‌های مختلف سنی و اجتماعی، تلاش دارد زمینه حضور و مشارکت حداکثری شهروندان را در محیط کتابخانه فراهم کند.
در بخش برنامه‌های ویژه بانوان، کارگاه‌های آموزشی و مهارت‌محور از جمله کلاس‌های خیاطی، آشپزی، گلدوزی و غیره با هدف فراهم‌سازی فرصت یادگیری و ارتقای توانمندی‌های فردی برگزار می‌شود. همچنین نشست‌های «گعده مادران کتابخوان» بستری برای گردهمایی مادران، تبادل تجربه در حوزه کتاب و کتاب‌خوانی و گفت‌وگو درباره نقش خانواده در ترویج فرهنگ مطالعه فراهم کرده است.
از دیگر برنامه‌های این بخش، نشست‌های مرتبط با زنان نویسنده است که با هدف ایجاد فرصت تعامل میان علاقه‌مندان به نویسندگی، تبادل دیدگاه‌ها و تقویت زمینه فعالیت‌های ادبی و فرهنگی برگزار می‌شود. این برنامه‌ها در کنار کارگاه‌های آموزشی، ظرفیت کتابخانه را برای پاسخ‌گویی به نیازهای فرهنگی، اجتماعی و مهارتی بانوان توسعه می‌دهد.
در راستای تربیت نسل آینده، کودکان و نوجوانان نیز بخش مهمی از مخاطبان برنامه‌های کتابخانه مرکزی تبریز را تشکیل می‌دهند. برگزاری دوره‌های کتاب‌درمانی، جلسات قصه‌گویی و کارگاه‌های اوریگامی از جمله فعالیت‌هایی است که با بهره‌گیری از ظرفیت کتاب، هنر و فعالیت‌های خلاقانه، زمینه تقویت مهارت‌های شناختی، پرورش خلاقیت و افزایش علاقه‌مندی این گروه سنی به حضور در کتابخانه را فراهم می‌کند.
در این میان، دوره‌های کتاب‌درمانی با محوریت استفاده هدفمند از کتاب و ظرفیت‌های مطالعه، فرصتی برای آشنایی کودکان و نوجوانان با مفاهیم مختلف و بهره‌گیری از ادبیات و داستان در مسیر رشد فردی و اجتماعی آنان فراهم می‌آورد. برنامه‌های قصه‌گویی و اوریگامی نیز با تلفیق فعالیت‌های ادبی و هنری، به تقویت تخیل، مهارت‌های ارتباطی و مشارکت فعال کودکان در فعالیت‌های گروهی کمک می‌کند.
در حوزه نوجوانان نیز کتابخانه مرکزی تبریز با بهره‌گیری از ظرفیت‌های آموزشی، فرهنگی و فناورانه، مجموعه‌ای از فعالیت‌های متنوع را تدارک دیده است. برگزاری کارگاه‌های آموزشی برنامه‌نویسی، نجوم، هوش مصنوعی، برق و رباتیک، از جمله برنامه‌هایی است که با هدف آشنایی نوجوانان با دانش‌های نوین، تقویت مهارت‌های فنی و پرورش خلاقیت و تفکر علمی اجرا می‌شود.
سالمندان و دیگر گروه‌های اجتماعی نیز در شمار مخاطبان فعالیت‌های این مجموعه قرار دارند. در همین راستا، با هدف فراهم‌سازی فرصت‌های یادگیری مستمر، تقویت تعاملات اجتماعی و ارتقای کیفیت زندگی در دوران سالمندی، برنامه‌های آموزشی و فرهنگی متنوعی برای این گروه برگزار می‌شود. کارگاه «از فکر تا آفرینش»، دوره‌های آموزش زبان انگلیسی، دوره‌های آموزشی «زندگی آگاهانه» و جلسات نقد و بررسی ادبیات ایران و جهان، از جمله این برنامه‌هاست.
همچنین دوره‌های آموزشی سلامت جسم و روان در سالمندی با هدف افزایش آگاهی درباره مراقبت‌های جسمی و روانی، ارتقای سلامت فردی و کمک به برخورداری از زندگی سالم‌تر و بانشاط‌تر در این دوران برگزار می‌شود. این برنامه‌ها در کنار ایجاد فرصت برای تبادل تجربه و گفت‌وگو، زمینه حضور فعال‌تر سالمندان در فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی کتابخانه را فراهم می‌کند.
افراد دارای معلولیت و توانیابان نیز در زمره مخاطبان برنامه‌ها و خدمات کتابخانه مرکزی تبریز قرار دارند. این مجموعه در راستای تحقق عدالت فرهنگی و فراهم‌سازی فرصت برابر برای بهره‌مندی از خدمات کتابخانه‌ای، برنامه‌های آموزشی و فرهنگی مناسب سازی شده با نیازها و توانمندی‌های این گروه را مورد توجه قرار داده است. ارائه خدمات کتابخانه‌ای، فراهم‌سازی زمینه حضور و مشارکت در فعالیت‌های فرهنگی و اجرای برنامه‌های آموزشی ویژه توانیابان، از جمله اقداماتی است که با هدف تقویت مشارکت اجتماعی، ارتقای مهارت‌های فردی و تسهیل دسترسی این افراد به منابع و فرصت‌های یادگیری دنبال می‌شود.
مجموعه این فعالیت‌ها نشان‌دهنده حرکت کتابخانه مرکزی تبریز در مسیر گسترش کارکردهای اجتماعی کتابخانه‌های عمومی و بهره‌گیری از ظرفیت این مراکز برای پاسخ‌گویی به نیازهای متنوع جامعه است؛ رویکردی که در آن کتابخانه نه‌تنها محل دسترسی به منابع اطلاعاتی و کتاب، بلکه فضایی برای آموزش، مهارت‌آموزی، تجربه‌اندوزی، گفت‌وگو و تعامل میان نسل‌ها و گروه‌های مختلف مردم به شمار می‌رود.
همچنین کتابخانه مرکزی تبریز با اجرای همزمان برنامه های متنوع برای اقشار مختلف سنی، گامی هدفمند در راستای کاهش شکاف بین نسلی و ترمیم گسست‌های اجتماعی برمی دارد. با ایجاد بسترهایی که در آن تجربه‌ی سالمندان و پویایی نسل جوان در قالب کارگاه‌های و نشست‌های فرهنگی با یکدیگر تلاقی می‌کند، این کتابخانه تلاش می کند تا از بروز انزوای فرهنگی و از دست رفتن پیوندهای ارزشی میان نسل‌ها جلوگیری کند.
