یکشنبه ۲۲ شهریور ۱۴۰۵ - ۰۸:۵۵

با نگاهی به پیوند ادبیات، سینما و روان‌شناسی؛

«مهمان مامان»؛ از روایت کتاب تا بازخوانی سینمایی در «سینما کتاب»

"سینما کتاب" کرمانشاه

ابعاد ادبی، سینمایی، روان‌شناختی و اجتماعی کتاب و فیلم «مهمان مامان» در برنامه «سینما کتاب» بررسی شد؛ برنامه‌ای که با تمرکز بر ظرفیت اقتباس ادبی و نقش سینما در نزدیک‌کردن مخاطبان به کتاب همراه بود.

به گزارش روابط‌ عمومی اداره‌کل کتابخانه‌های عمومی استان کرمانشاه، نشست «سینما کتاب» با محوریت تحلیل و بررسی کتاب «مهمان مامان» نوشته هوشنگ مرادی کرمانی و فیلم اقتباسی داریوش مهرجویی، با حضور پریسا محمدی؛ مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان کرمانشاه؛ کوروش باباجانی؛ معاون توسعه کتابخانه‌های عمومی استان، دکتر درکه، مهرداد کرمی و آرزو کرمی، روان‌شناسان، پگاه نیشابوری؛ مدرس دانشگاه و جمعی از کارشناسان و کتابداران کتابخانه‌های عمومی، روز شنبه ۲۱ شهریورماه، در سالن جلسات این اداره‌کل برگزار شد.

محمدی؛ مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان کرمانشاه، با اشاره به پیوند دیرینه ادبیات و سینما، گفت: ادبیات با واژه‌ها، روایت‌ها و شخصیت‌پردازی، جهان ذهنی مخاطب را شکل می‌دهد و سینما با تصویر و صدا، این جهان را به تجربه‌ای دیداری تبدیل می‌کند. به گفته وی، اقتباس سینمایی نه‌تنها از ارزش ادبی اثر نمی‌کاهد، بلکه می‌تواند ابعاد تازه‌ای به آن بیفزاید و مفاهیم انسانی و اجتماعی را برای طیف گسترده‌تری از مخاطبان قابل دسترس کند.

«مهمان مامان»؛ از روایت کتاب تا بازخوانی سینمایی در «سینما کتاب»

«مهمان مامان»؛ از روایت کتاب تا بازخوانی سینمایی در «سینما کتاب»

محمدی با اشاره به ظرفیت کتابخانه‌های عمومی در تقویت این پیوند افزود: نمایش فیلم‌های اقتباسی از آثار موجود در مجموعه کتابخانه‌ها و برگزاری نشست‌های تخصصی با حضور کارشناسان و علاقه‌مندان سینما و ادبیات، می‌تواند زمینه‌ای برای معرفی منابع و ترغیب مخاطبان به مطالعه فراهم کند.

«مهمان مامان»؛ از روایت کتاب تا بازخوانی سینمایی در «سینما کتاب»

دکتر درکه با تبیین ارتباط سینما و روان‌شناسی، به نقش آثار سینمایی در شکل‌گیری رفتار، یادگیری و الگوهای ذهنی پرداخت و با اشاره به مطالعات و نظریه‌هایی همچون آزمایش بندورا درباره تأثیر مشاهده رفتارهای خشونت‌آمیز بر کودکان و دیدگاه پیاژه درباره فرایند همانندسازی، ظرفیت سینما را برای مطالعه و بازنمایی رفتار انسان تشریح کرد. وی شناخت مؤلفه‌های روان‌شناختی را برای تولید و تحلیل آثار سینمایی حائز اهمیت دانست.

«مهمان مامان»؛ از روایت کتاب تا بازخوانی سینمایی در «سینما کتاب»

وی همچنین بخشی از پیشینه سینما در کرمانشاه را مرور کرد و با اشاره به ورود صنعت برق به شهر در اوایل دهه ۱۳۱۰، شکل‌گیری نخستین سالن‌های سینمایی از جمله «باربد» و حضور چهره‌هایی همچون حبیب‌الله مراد، بر ضرورت بازشناسی تاریخ سینما و معرفی مفاخر و ظرفیت‌های فرهنگی و هنری کرمانشاه تأکید کرد.

کوروش باباجانی، معاون توسعه کتابخانه‌های عمومی استان، با اشاره به ضرورت توجه بیشتر به ظرفیت‌های بومی در برنامه‌های «سینما کتاب»، اظهار کرد: تماشای فیلم می‌تواند دریچه‌ای برای آگاهی و شناخت باشد، اما مطالعه با دریافت یک تصویر آماده تفاوت دارد؛ چراکه مخاطب در فرآیند خواندن، شخصیت‌ها و فضاها را در ذهن خود بازآفرینی می‌کند و قدرت تخیل و تفکر او فعال می‌شود.

وی سینما را ظرفیتی جذاب برای ارتباط با عموم مردم و مسیری برای دعوت مخاطبان به کتاب و کتابخوانی دانست و بر تداوم و تقویت کیفی و کمی این نشست‌ها تأکید کرد.

«مهمان مامان»؛ از روایت کتاب تا بازخوانی سینمایی در «سینما کتاب»

«مهمان مامان»؛ از روایت کتاب تا بازخوانی سینمایی در «سینما کتاب»

پگاه نیشابوری، مدرس دانشگاه، با بررسی ابعاد ادبی و سینمایی " «مهمان مامان»، مهمان‌نوازی، آبروداری، همبستگی و همسایه‌داری را از محورهای اصلی اثر دانست و به نقش عناصر بصری و موسیقی در انتقال فضای داستان اشاره کرد.

وی فیلم مهرجویی را نمونه‌ای موفق از اقتباس ادبی و تبدیل روایت مکتوب به زبان تصویر عنوان کرد.

«مهمان مامان»؛ از روایت کتاب تا بازخوانی سینمایی در «سینما کتاب»

«مهمان مامان»؛ از روایت کتاب تا بازخوانی سینمایی در «سینما کتاب»

مهرداد کرمی؛ روان‌شناس، سه محور تاب‌آوری، حمایت اجتماعی و پیام فرهنگی و درمانی را در فیلم مورد توجه قرار داد و شخصیت «مامان عفت» را نمونه‌ای از فداکاری و تلاش برای حفظ انسجام خانواده دانست.

وی همدلی، همراهی و حمایت متقابل شخصیت‌ها را از مؤلفه‌های برجسته اثر برشمرد.

«مهمان مامان»؛ از روایت کتاب تا بازخوانی سینمایی در «سینما کتاب»

«مهمان مامان»؛ از روایت کتاب تا بازخوانی سینمایی در «سینما کتاب»

آرزو کرمی، نیز با نگاهی روان‌شناختی، فیلم را فراتر از یک کمدی‌ـ‌درام خانوادگی دانست و به مفاهیمی همچون ترس از قضاوت، عزت‌نفس و الگوهای شکل‌گرفته از دوران کودکی پرداخت.

وی شخصیت مامان را نمادی از فداکاری و معیارهای سخت‌گیرانه نسبت به خود معرفی کرد.

«مهمان مامان»؛ از روایت کتاب تا بازخوانی سینمایی در «سینما کتاب»

در پایان این نشست، با اهدای لوح تقدیر از کتابداران و همکارانی که در تولید محتوای رسانه‌ای، تهیه کلیپ و انعکاس فعالیت‌ها و برنامه‌های فرهنگی کتابخانه‌های عمومی مشارکت و همراهی داشتند، قدردانی شد.