یکشنبه ۱۸ مرداد ۱۴۰۵ - ۱۲:۳۲

با محوریت توسعه عدالت فرهنگی در مناطق روستایی؛

راه‌اندازی باشگاه کتابخوان «ورق نو»؛ کتابخانه، کانون رشد و گفت‌وگوی اجتماعی در روستای قلعه‌خان

خراسان شمالی - کراپ‌شده

مریم رجبی؛ کتابدار کتابخانه عمومی علوی روستای قلعه‌خان از توابع شهرستان سملقان، با بهره‌گیری از خلاقیت و با تبدیل کتابخانه به یک فضای زنده و تعاملی، باشگاه کتابخوان «ورق نو» را راه‌اندازی کرده است.

به گزارش روابط عمومی اداره‌کل کتابخانه‌های عمومی استان خراسان شمالی، گاهی یک کتابخانه کوچک در دل یک روستا می‌تواند آغازگر اتفاق‌های بزرگی باشد؛ جایی که کودکان نه‌تنها کتاب امانت می‌گیرند، بلکه خواندن، گفت‌وگو کردن، اندیشیدن و کنار هم بودن را تجربه می‌کنند.

مریم رجبی؛ کتابدار کتابخانه عمومی علوی روستای قلعه‌خان، با نگاهی متفاوت به رسالت کتابداری، توانسته است روح تازه‌ای در کالبد فعالیت‌های فرهنگی این روستا بدمد.

تغییر رویکرد؛ از امانت‌داری تا جریان‌سازی

مریم رجبی که از اردیبهشت سال ۱۴۰۱ سکان هدایت این کتابخانه را در دست گرفته است، از همان ابتدا استراتژی خود را فراتر از امانت ساده کتاب تعریف کرد.

وی در این‌باره می‌گوید: از نخستین روز حضورم تلاش کردم کتابخانه تنها محل امانت کتاب نباشد، بلکه به محیطی پویا، صمیمی و الهام‌بخش برای کودکان، نوجوانان و خانواده‌ها تبدیل شود. باور دارم هر برنامه فرهنگی می‌تواند یک قدم برای نزدیک‌تر شدن مردم به کتاب باشد و همین نگاه، انگیزه اصلی من در فعالیت‌های کتابخانه است.

این کتابخانه که با همت بنیاد علوی ساخته و در دهه فجر سال ۱۴۰۰ با زمین اهدایی خیر نیک‌اندیش، مرحوم حاج حسینعلی رحمانی افتتاح شد، امروزه با ۱۲۰ مترمربع زیربنا و برخورداری از ۴۰۰ عضو فعال، یکی از کانون‌های اصلی فرهنگی روستا محسوب می‌شود.

تأسیس «ورق نو»؛ تلاشی برای تغییر نگاه به کتاب

یکی از شاخص‌ترین اقدامات رجبی در این کتابخانه، راه‌اندازی باشگاه کتابخوان «ورق نو» است. وی درباره جرقه ذهنی این ایده بیان می‌کند: همیشه احساس می‌کردم کتاب زمانی اثرگذارتر است که درباره آن گفت‌وگو شود. با راهنمایی رابط خبری کتابخانه‌ها، ایده ورق نو شکل گرفت تا کودکان علاوه بر مطالعه، فرصت بیان دیدگاه‌ها و شنیدن نظرات دیگران را نیز داشته باشند.

رجبی درباره انتخاب این نام تصریح می‌کند: ورق نو نماد یک شروع تازه است؛ هر کتاب، ورق تازه‌ای از دانایی را پیش روی انسان باز می‌کند و هر جلسه باشگاه می‌تواند آغاز نگاه تازه‌ای به زندگی باشد. ما به دنبال این بودیم که کتابخوانی را از یک فعالیت فردی به یک تجربه اجتماعی و لذت‌بخش تبدیل کنیم.

تأثیرات تربیتی باشگاه بر نسل آینده

جلسات باشگاه ورق نو که هر دو هفته یک‌بار برگزار می‌شود، به فضایی برای رشد مهارت‌های نرم کودکان تبدیل شده است. اعضا در این جلسات با خوانش جمعی کتاب‌ها، مشارکت در گفت‌وگوها، نقد محتوا و حتی انجام فعالیت‌های هنری مرتبط، پیوندی عمیق با کتاب برقرار می‌کنند.

رجبی با اشاره به تأثیر این برنامه‌ها بر کودکان تأکید می‌کند: این باشگاه علاوه بر افزایش علاقه به مطالعه، مهارت‌های سخن گفتن، گوش دادن، تفکر انتقادی، کار گروهی و احترام به دیدگاه دیگران را در کودکان تقویت کرده است. برای مثال، انتخاب کتابی مانند «دایره‌المعارف پیامبران» بر اساس نیاز و اشتیاق اعضا صورت گرفت تا زمینه پرسش‌گری و بحث‌های چالشی و سازنده را برای آن‌ها فراهم کند.

چشم‌انداز آینده؛ از روستا تا شهرستان

این کتابدار در پایان با اشاره به جایگاه کتابخانه‌های روستایی در تحقق عدالت فرهنگی، چشم‌انداز خود را برای آینده باشگاه این‌گونه ترسیم می‌کند: کتابخانه می‌تواند نقطه آغاز بسیاری از موفقیت‌های علمی و فرهنگی کودکان باشد. آرزو دارم «ورق نو» به یکی از باشگاه‌های موفق کتابخوانی در سطح شهرستان تبدیل شود. هدف نهایی من این است که کودکان امروز این باشگاه، در آینده خودشان مروج فرهنگ مطالعه باشند و این تجربه شیرین را به نسل‌های بعد منتقل کنند. اگر بتوانیم حتی یک کودک را به یک کتابخوان همیشگی تبدیل کنیم، به هدف اصلی خود رسیده‌ایم.

لازم به ذکر است علاوه بر باشگاه «ورق نو»، برنامه‌های متنوعی همچون قصه‌گویی، جمع‌خوانی، نشست‌های کتابخوان، مسابقات فرهنگی، کارگاه‌های مهارت‌آموزی و فعالیت‌های مناسبتی نیز به‌طور مستمر در کتابخانه علوی قلعه‌خان اجرا می‌شود.

راه‌اندازی باشگاه کتابخوان «ورق نو»؛ کتابخانه، کانون رشد و گفت‌وگوی اجتماعی در روستای قلعه‌خان