دوشنبه ۲۵ خرداد ۱۴۰۵ - ۱۱:۲۲

یادداشت/ به مناسبت روز شعر و ادبیات آیینی؛

محتشم کاشانی؛ صدای ماندگار سوگِ آگاهانه  

محتشم کاشانی؛

نامگذاری نخستین روز ماه محرم به عنوان روز بزرگداشت محتشم کاشانی، یادآور ظرفیت سترگ شعر در حفظ و انتقال میراث معنوی است.

به گزارش روابط عمومی اداره کل کتابخانه‌های عمومی استان مرکزی، مرضیه بخشنده امنیه؛ مسئول کتابخانه عمومی شهدای سنجان شهر اراک، به مناسبت اول محرم؛ روز بزرگداشت محتشم کاشانی و روز شعر و ادبیات آیینی یادداشتی را نگارش کرد.


نام محتشم کاشانی در تاریخ شعر فارسی با نوای جاودانه سوگ عاشورا گره خورده است؛ شاعری که با ترکیب‌بند ماندگار خود، مرثیه را از حد اندوهی فردی فراتر برد و آن را به زبانی فاخر برای روایت حقیقت عاشورا تبدیل کرد. شعر او نه تنها اثری ادبی، بلکه بخشی از حافظه فرهنگی و عاطفی جامعه ایرانی است که قرن‌ها در آیین‌های سوگواری و در جان و زبان مردم این سرزمین جاری مانده است.

ادبیات آیینی در سنت فارسی جایگاهی دیرپا و رفیع دارد؛ زیرا در فرهنگ ما شعر تنها آرایه‌ای هنری نیست، بلکه رسانه‌ای برای انتقال باور، اندیشه و معرفت است. در این میان، محتشم کاشانی با زبانی استوار و بیانی اثرگذار، واقعه عاشورا را چنان روایت کرد که سوز عاطفه و شعور معرفتی در هم تنیده شود؛ مرثیه‌ای که دل را متأثر می‌کند و در عین حال، مخاطب را به تأمل در حقیقت و پیام نهضت حسینی فرا می‌خواند.

شعر آیینی جلوه‌ای از پیوند هنر و ایمان است؛ تجلی ارادتی صادقانه در قالب واژه‌هایی که حامل پیام‌های فرهنگی و معنوی‌اند. این گونه ادبی در طول تاریخ نقشی ماندگار در پاسداشت فرهنگ عاشورا و انتقال ارزش‌هایی چون آزادگی، ایثار و حق‌طلبی ایفا کرده است و آثار محتشم کاشانی از برجسته‌ترین نمودهای این سنت ادبی به شمار می‌آید.

نامگذاری نخستین روز ماه محرم به عنوان روز بزرگداشت محتشم کاشانی و روز شعر و ادبیات آیینی، یادآور ظرفیت سترگ شعر در حفظ و انتقال میراث معنوی است؛ میراثی که فرهنگ عاشورا را از نسلی به نسل دیگر پیوند می‌دهد و پیام آن را زنده نگاه می‌دارد.

بزرگداشت محتشم، در حقیقت پاسداشت جایگاه شعر متعهد در فرهنگ ایرانی است؛ شعری که از دل سوگ برمی‌خیزد اما به افق آگاهی و بیداری می‌رسد و همچنان الهام‌بخش اهل ادب و دلدادگان فرهنگ آیینی باقی می‌ماند.