به گزارش ادارهکل روابطعمومی و امور بینالملل نهاد کتابخانههای عمومی کشور، جنگ، واژه تلخ و سیاهی است که با شیرینی و روشنی کتاب و کتابخوانی در تضاد است و این یعنی آبی که آتش این روزهای ما را خاموش میکند، حفظ فرهنگ کتاب خواهد بود که با بازماندن کتابخانه و تداوم کتابخوانی میسر میشود و هر دو به همت کتابدار جامه عمل میپوشد. ایرانِ عزیزِ ما، در سال ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵ درگیر دو مقطع جنگ تحمیلی از سوی دشمن آمریکایی_صهیونیستی شد که در پی آن، به بسیاری از شهرها حمله شد و روح و روان هموطنان تحت تاثیر فشار ناشی از شدت این بحران قرار گرفت که در نتیجه، کتاب و کتابخانه بدل به پناهگاه امن آنها شد. اکنون به سراغ کتابداران فعال و موثر در استانهای مختلف کشور رفتیم که هر یک ترکیب تجربه، تخصص و خلاقیت را همراه کار خود کردهاند تا از تجربه مدیریت جامعه اعضای کتابخانه خود در دو جنگ دوازده روزه و رمضان برای ما بگویند تا آنها را بهعنوان افتخاری دیگر برای نهاد کتابخانههای عمومی کشور ثبت و ضبط کنیم؛ با این امید که دیگر هیچگاه شاهد چنین تجربهای در این شکل و ابعاد نباشیم.
سمیه فاخری، ۱۶ سال است در نهاد کتابداری میکند و اکنون ۷ سال است که در کتابخانه شهید بهشتی سلماس مسئولیت دارد و همزمان کارشناس فرهنگی شهرستان نیز هست. همین تجربه گرانسنگ او را با تحصیلات در رشته علم اطلاعات و دانششناسی یاری داد تا بتواند تجربهای موفق را در ایام جنگهای تحمیلی دوم و سوم کشب کند.
وی سرآغاز این تجربه را از قضیه ۷ اکتبر و شروع قضیه فلسطین و سپس بعد شهادت سید حسن نصرالله میداند و میگوید: آمدیم و گفتیم که باید کاری کنیم که هم هنر مقاومت در آن باشد و هم چالش داشته باشد؛ برای همین با شهرداری شهرستانمان صحبت کردیم که همکاری کرده و یک جشنواره برگزار کنیم تا در راستای آن، کارهای جانبی دیگری هم داشته باشیم که تاثیرش به مراتب از جشنواره بیشتر بود. جشنواره شعر «واژه واژه مقاومت» را در سطح شهرستان و سپس در سطح استان برگزار کردیم و در ذیل آن، جلسات نشست تبیینی در حوزه مقاومت با حضور نویسندگان و اساتید این حوزه برگزار شد.
فاخری افزود: دانشآموزانی که در حوزه نقاشی و هنر بهصورت تخصصی فعالیت میکنند را هم دعوت کردیم و فراخوان دادیم تا آنها هم در این موضوعات آثارشان را بفرستند و بستههای فرهنگی هم در این حوزه تدارک دیدیم و حتی تندیسهایی را هم طراحی کردیم تا صرفا بهعنوان یک تندیس استفاده نشود و جنبه کاربردی هم داشته باشد. همچنین، بستههای فرهنگی و کتابهایی را در حوزه مقاومت به ضمیمه تدارک دیدیم تا در اختتامیه جشنواره اهدا کنیم و نمایشگاه نقاشی از آثار دانشآموزان هم برگزار کردیم. این جلسات ادامه داشت تا اینکه جنگ ۱۲ روزه اتفاق افتاد و کتابخانهها یک مدت تعطیل شد و ما سعی می کردیم از طریق فضای مجازی این جلسات تبیینی و معرفی کتاب را ادامه دهیم.
مسئول کتابخانه شهید بهشتی سلماس، درباره تجربه اداره کتابخانه در جنگ تحمیلی دوم ادامه داد: در شهرستان و استانمان، کتابخانه شهید بهشتی جزو اولین کتابخانههایی بود که بازگشایی شد و برای مقابله با استرس بچهها و خانوادههایشان، کلاسهای نقاشی و سفالگری را برگزار کرد که ابتدا با شرکت دو یا سه نفر برگزار شد. مربیان ما انصافا جزو افراد و فعال ما بودند و با اینکه در شهر ما بمباران آنچنانی اتفاق نیفتاده بود، ولی بچهها آن اضطراب را داشتند؛ خیلی از این بازیها و نقاشیها و کاردستی درست کردنها، باعث آرامش در آنها میشد. بعد از دو جلسه، بخش کودک ما پر میشد و حتی ابتدا مادران میآمدند ولی از ترس بمباران در کتابخانه نمینشستند تا اینکه ما یک تکه گِل هم بهدست آنها میدادیم و میگفتیم، شما هم ورز بدهید تا آرامش یابید. این مسئله خیلی در روحیه آنها تاثیر داشت یعنی شاید ابتدا از بمباران و ترس صحبت میکردند، ولی کمی بعد رفع شد. بهنظرم این مسئله خیلی تجربه خوبی بود که نشان داد، با جمعشدن گروهی استرس هم مدیریت میشود و این مسئله کاملا خودش را نشان داد و ما واقعا آن را به عینه ملاحظه کردیم.
این کتابدار درباره عملکرد کتابخانه خود در جنگ رمضان هم گفت: چون از روز شنبه کتابخانهها تعطیل شد، نتوانستیم بهصورت حضوری کاری بکنیم، ولی در فضای مجازی فعال شدیم و از چند نفر از اساتید مربوطه دعوت کردیم تا در فضای اسکایپ، مفهوم مقاومت و اینکه هدفمان در این جنگ فقط نابودی اسرائیل نیست و بعد از اتمام آن چه میشود و ایران چه نقشی را در منطقه ایفا خواهد کرد را تبیین کنیم. جلسات تبیینی هم داشتیم که از زمان باستان تا جنگ هشت ساله و دوازده روزه تحمیلی، تعریف غرب و عملکرد و جایگاهش در تاریخ ایران را تبیین کرده بود که خیلی با استقبال مواجه شد.
وی در پایان، درباره برنامه آینده کتابخانه شهید بهشتی سلماس یادآور شد: من با کارشناس روابط فرهنگی استان صحبت کردم که به مناسبت وقوع این تجاوز ناجوانمردانه، یک جلسه تبیینی برای کتابداران استان و بعد از تعطیلات، یک جلسه قصهگویی و شعرخوانی بگذاریم و تماما باید آن جایگاهمان به عنوان یک فعال در عرصه فرهنگی را نشان بدهیم. همچنین درنظر داریم تا جشنواره شعر مقاومت را هم ادامه دهیم.
