جمعه ۸ اسفند ۱۴۰۴ - ۱۹:۳۰

مروری بر کتاب «محبوبه المصطفی(ص)»

مروری بر کتاب «محبوبه المصطفی(ص)»

کتاب «محبوبه‌المصطفی» به روایت زندگی ام‌المؤمنین حضرت خدیجه کبری(س) از ولادت تا واپسین سال‌های حیات ایشان می‌پردازد و تلاش دارد تصویری مستند و به‌دور از تحریف‌های تاریخی ارائه دهد.

به گزارش روابط عمومی اداره کل کتابخانه‌های عمومی استان مرکزی، مرضیه بخشنده امنیه؛ مسئول کتابخانه عمومی شهدای سنجان شهر اراک به مناسبت دهم رمضان؛ سالروز وفات حضرت خدیجه کبری(س)، کتاب «محبوبه المصطفی(ص)» را مرورنویسی کرد.

مرور کتاب «محبوبه المصطفی(ص) : سیری کوتاه در زندگی ام المومنین؛ حضرت خدیجه کبری (س)»
مرورنویس: مرضیه بخشنده، کتابدار کتابخانه شهدای سنجان، شهرستان اراک


مشخصات کتاب:
عنوان: محبوبه‌ المصطفی(ص) : سیری کوتاه در زندگی ام‌المؤمنین؛ حضرت خدیجه کبری (س)
نویسنده: حسین تهرانی
ناشر: طوبای محبت
سال انتشار: ۱۳۹۵
موضوع: سیره و زندگانی حضرت خدیجه کبری (س)
ژانر: زندگینامه دینی ـ تاریخی
زمان تقریبی مطالعه: ۴ ساعت


خلاصه محتوا:
کتاب «محبوبه‌المصطفی» به روایت زندگی ام‌المؤمنین حضرت خدیجه کبری(س) از ولادت تا واپسین سال‌های حیات ایشان می‌پردازد و تلاش دارد تصویری مستند و به‌دور از تحریف‌های تاریخی ارائه دهد. نویسنده ابتدا به معرفی خاندان شریف حضرت خدیجه(س)، جایگاه اجتماعی و ریشه‌های خانوادگی ایشان می‌پردازد و سپس موضوع ازدواج پیامبر اکرم(ص) با حضرت خدیجه(س)، سن ایشان در هنگام ازدواج و فضای فرهنگی–اجتماعی آن دوران را بررسی می‌کند.

بخش مهمی از کتاب به نقد روایت‌های نادرست و جعلی درباره زندگی حضرت خدیجه(س) اختصاص دارد؛ در ادامه، نقش محوری حضرت خدیجه(س) در حمایت عاطفی، معنوی و اقتصادی از پیامبر(ص) و گسترش اسلام، علاقه و احترام متقابل میان ایشان و پیامبر، فضائل اخلاقی و جایگاه ایمانی آن حضرت تبیین می‌شود. در پایان نیز به مظلومیت حضرت خدیجه(س)، تخریب مزار ایشان و برخی کرامات و فضائل منقول پرداخته شده است.


تحلیل ساختاری کتاب:

الف- ساختارکلی اثر:
• ساختار کتاب تحلیلی–روایی و فصل‌بندی‌شده است.
• نویسنده با حرکت از کلیات زندگی حضرت خدیجه(س) به سوی مسائل چالشی و مناقشه‌برانگیز تاریخی پیش می‌رود.  
• چینش مطالب منطقی و هدفمند است.
• هر فصل بر یک محور مشخص (خانواده، ازدواج، شبهات تاریخی، فضائل، نقش اجتماعی) تمرکز دارد، این ساختار سبب شده کتاب، هم جنبه آموزشی و هم جنبه پاسخ‌گویی به شبهات داشته باشد.

ب- شخصیت‌پردازی:
شخصیت حضرت خدیجه(س) در این اثر، نه صرفاً به‌عنوان همسر پیامبر(ص)، بلکه به‌عنوان زنی خردمند، مستقل، مؤمن و پیشگام در ایمان ترسیم می‌شود. نویسنده با استناد به منابع معتبر، ابعاد شخصیتی ایشان را در عرصه‌های فردی، خانوادگی و اجتماعی برجسته می‌سازد.
شخصیت پیامبر اکرم(ص) نیز در بستر روایت، نه به‌عنوان شخصیت محوری مستقل، بلکه در نسبت معنوی، عاطفی و رسالتی با حضرت خدیجه(س) ترسیم می‌شود. سایر شخصیت‌ها بیشتر نقش زمینه‌ساز دارند و تمرکز روایت بر رابطه این بانوی بزرگ با رسالت نبوی است.

پ– زبان و سبک:
• زبان کتاب رسمی، روشن و استنادی است.
• از لحن احساسی یا داستانی فاصله دارد.
• نویسنده با تکیه بر آیات قرآن و منابع روایی معتبر، مطالب را با بیانی قابل فهم برای مخاطب عمومی ارائه می‌کند.
• پرهیز از اغراق، استفاده از استدلال و ارجاع به منابع، به اثر وجهی پژوهشی و قابل اتکا بخشیده است.

ت- منطق روایی اثر:
منطق روایی کتاب بر بازخوانی انتقادی تاریخ استوار است؛ به‌گونه‌ای که هدف اصلی، پالایش چهره تاریخی حضرت خدیجه(س) از نسبت‌های نادرست و برجسته‌سازی جایگاه واقعی ایشان در تاریخ اسلام است.

مخاطب هدف:
این کتاب برای مخاطبان علاقه‌مند به مطالعات تاریخی–دینی، پژوهشگران حوزه سیره اهل‌بیت(ع)، طلاب، دانشجویان و همچنین مخاطبان عمومیِ دغدغه‌مند نسبت به تحریف‌های تاریخی مناسب است.

جمع‌بندی و ارزیابی نهایی:
«محبوبه‌المصطفی» اثری مستند، هدفمند و روشنگر در معرفی زندگی ام‌المؤمنین حضرت خدیجه کبری(س) است که با تکیه بر منابع معتبر و نگاهی انتقادی، بسیاری از شبهات تاریخی پیرامون این بانوی بزرگ اسلام را بررسی و پاسخ می‌دهد.
هرچند کتاب از پرداخت ادبی و روایی احساسی پرهیز کرده، اما در انجام رسالت اصلی خود یعنی بازنمایی چهره حقیقی، عقلانی و ایمانی حضرت خدیجه(س) موفق عمل کرده و می‌تواند به‌عنوان اثری قابل اعتماد در شناخت سیره این بانوی اثرگذار تاریخ اسلام مورد استفاده قرار گیرد.